Skrzypienie butów zwykle powoduje tarcie między wkładką, podeszwą albo sztywną cholewką. Najczęściej winna jest wilgoć, niedopasowanie nowych elementów lub luźna wkładka. Wiele przypadków usuniesz samodzielnie, ale odklejająca się podeszwa i rozwarstwienia wymagają oceny szewca.
Gdzie powstaje skrzypienie?
Najpierw spróbuj ustalić, z której części obuwia dochodzi dźwięk. Zegnij but w dłoniach, zdejmij wkładkę i przejdź kilka kroków. Taka szybka próba pomaga dobrać metodę naprawy:
| Gdzie skrzypi? | Prawdopodobna przyczyna | Sugerowana akcja |
|---|---|---|
| Podeszwa | Wilgoć, tarcie o podłoże, odklejanie lub zużycie warstw | Osusz buty i sprawdź, czy podeszwa nie odstaje |
| Wnętrze lub wkładka | Luźna wkładka, pot, tarcie między elementami | Wyjmij wkładkę, wysusz ją i zastosuj talk |
| Cholewka lub język | Sztywna skóra i tarcie podczas zginania | Użyj balsamu do skóry i rozchodź obuwie |
Jak usunąć skrzypienie wywołane wilgocią?
Wilgoć może pochodzić z deszczu, mokrego podłoża albo potu. Zwiększa tarcie między elementami obuwia, dlatego buty często zaczynają skrzypieć po spacerze w deszczu lub wielu godzinach noszenia. Pomóc może talk, który ogranicza tarcie i pochłania część wilgoci.
Wyjmij wkładkę, osusz ją osobno i nanieś niewielką ilość talku pod wkładkę. Jeśli nie masz talku, możesz użyć mąki ziemniaczanej, ale po wysuszeniu usuń jej nadmiar. W przypadku bardzo wilgotnego obuwia postępuj w następującej kolejności:
- Wyjmij wkładki i sznurówki, jeśli utrudniają dostęp do wnętrza.
- Wypełnij buty zgniecionymi gazetami, które wchłoną wodę.
- Wymieniaj papier, gdy stanie się wilgotny.
- Susz obuwie w temperaturze pokojowej, z dala od bezpośredniego źródła ciepła.
Nie kładź butów na grzejniku i nie susz ich suszarką. Wysoka temperatura może przesuszyć lub odkształcić skórę, a także osłabić klej łączący poszczególne warstwy. Gdy skrzypienie powoduje zużyta albo luźna wkładka, jej wymiana bywa prostszym rozwiązaniem niż dalsze osuszanie.
Jeśli dźwięk pojawia się tylko przy kontakcie gumowej podeszwy z mokrą posadzką, przyczyną mogą być właściwości materiału i tarcie o podłoże. W takiej sytuacji dokładnie oczyść oraz wysusz spód buta. Nie stosuj przypadkowych olejów na podeszwie, ponieważ mogą zmniejszyć przyczepność.
Jak uciszyć nowe lub sztywne buty?
Nowa skóra naturalna jest sztywna i podczas zginania może ocierać się o sąsiednie elementy. Dlatego świeżo kupione buty czasem skrzypią, zanim dopasują się do kształtu stopy. Zwykle pomaga stopniowe rozchodzenie obuwia w domu, bez forsowania go podczas długiego spaceru.
Skórzaną cholewkę i miejsca zgięcia możesz pokryć cienką warstwą balsamu lub kremu przeznaczonego do skóry. Preparat zmiękcza materiał i ogranicza tarcie. Najpierw sprawdź go na mało widocznym fragmencie, ponieważ niektóre środki zmieniają kolor skóry. Po zdjęciu obuwia pomocne mogą być prawidła, które utrzymują kształt buta i ułatwiają stopniowe dopasowanie materiału.
Jeśli skrzypi język albo obłożyna, poruszaj cholewką w dłoniach i sprawdź, czy dźwięk pojawia się także bez chodzenia. Skrzypienie występujące od początku, nasilające się przy każdym zgięciu i nieznikające po rozchodzeniu może jednak wskazywać na problem konstrukcyjny, a nie tylko sztywność skóry.
Kiedy potrzebny jest szewc?
Domowe sposoby nie naprawią uszkodzeń ukrytych wewnątrz buta. Szewc może rozebrać lub dokładnie sprawdzić konstrukcję obuwia, czego zwykle nie da się zrobić samodzielnie bez ryzyka trwałego uszkodzenia. Umów wizytę, gdy występuje jedna z poniższych sytuacji:
- podeszwa odstaje, pęka albo wyraźnie zmienia położenie podczas chodzenia
- skrzypienie nie ustępuje po całkowitym wysuszeniu i zastosowaniu talku
- dźwięk dobiega z wnętrza, choć wkładka jest stabilna i sucha
- buty mają widoczne rozwarstwienie, deformację lub podejrzenie wady produkcyjnej
Nie klej odklejonej podeszwy „na szybko” przypadkowym klejem. Możesz zabrudzić materiał, usztywnić miejsce naprawy albo utrudnić fachowcowi późniejsze rozdzielenie warstw. W przypadku nowych butów z wadą warto najpierw skontaktować się ze sprzedawcą, a przy starszym obuwiu oddać je do szewca.
